IPL là gì?
IPL là viết tắt của Intense Pulsed Light, có thể hiểu là ánh sáng xung cường độ cao.
Khác với laser thường sử dụng một bước sóng tương đối xác định, IPL phát ra một dải ánh sáng gồm nhiều bước sóng và có thể sử dụng các bộ lọc để lựa chọn vùng ánh sáng phù hợp với mục đích sử dụng. Đây cũng là một trong những điểm khác biệt cơ bản giữa IPL và laser.
Trong lĩnh vực triệt lông, ánh sáng IPL được ứng dụng với mục tiêu làm giảm dần khả năng mọc lại của lông. Hiện nay, công nghệ này không chỉ xuất hiện tại các cơ sở thẩm mỹ mà còn được ứng dụng trên nhiều thiết bị triệt lông sử dụng tại nhà.
FDA Hoa Kỳ cũng có nhóm thiết bị được phân loại là Light Based Over-The-Counter Hair Removal – thiết bị loại bỏ lông bằng ánh sáng dành cho người tiêu dùng sử dụng tại nhà.
IPL tác động vào sợi lông như thế nào?
Để hiểu IPL có hiệu quả hay không, trước tiên cần hiểu nguyên lý hoạt động của nó.
Khi máy phát xung, năng lượng ánh sáng đi qua bề mặt da và được melanin – sắc tố có trong sợi lông – hấp thụ.
Năng lượng ánh sáng sau đó được chuyển thành nhiệt. Nhiệt tác động xuống cấu trúc liên quan đến nang lông, từ đó làm suy giảm khả năng phát triển trở lại của sợi lông.
Tài liệu kỹ thuật của một thiết bị IPL gia đình được FDA xem xét cũng mô tả cơ chế: ánh sáng được hấp thụ bởi melanin trong thân lông, chuyển thành nhiệt và tác động đến nang lông nhằm làm gián đoạn chu kỳ mọc lại.
Nói đơn giản:
Ánh sáng → melanin trong lông hấp thụ → tạo nhiệt → tác động đến nang lông → lông mọc lại chậm và thưa dần.
Đây là lý do IPL không hoạt động giống như dao cạo hoặc nhíp.
Dao cạo chỉ xử lý phần lông nằm trên bề mặt da. Nhíp hoặc waxing kéo sợi lông ra ngoài. Trong khi đó, IPL sử dụng năng lượng ánh sáng để tác động vào quá trình phát triển của lông.
Tại sao triệt IPL không thể chỉ làm một lần?
Một trong những hiểu nhầm phổ biến nhất là:
“Chiếu IPL một lần thì toàn bộ lông phải rụng.”
Thực tế không phải vậy.
Lông trên cơ thể không cùng phát triển ở một thời điểm. Mỗi sợi có thể đang nằm trong một giai đoạn khác nhau của chu kỳ phát triển.
Các nghiên cứu về triệt lông bằng ánh sáng cũng chỉ ra rằng cần thực hiện nhiều lần điều trị, một phần do đặc điểm của chu kỳ phát triển lông.
Vì vậy khi mới sử dụng IPL, có thể xảy ra tình trạng:
- một số sợi rụng hoặc mọc rất chậm;
- một số sợi vẫn tiếp tục mọc;
- vùng này thấy kết quả nhanh hơn vùng khác;
- sau một thời gian lại xuất hiện thêm những sợi mới.
Điều này không nhất thiết đồng nghĩa máy không hoạt động.
Quan trọng hơn là theo dõi sự thay đổi sau một liệu trình: tốc độ mọc lại, mật độ lông, độ dày và khoảng thời gian giữa các lần lông xuất hiện.
IPL có phải “triệt lông vĩnh viễn” không?
Đây là điểm cần nói chính xác.
Trong tài liệu về thiết bị IPL triệt lông tại nhà, FDA sử dụng khái niệm “permanent reduction in hair regrowth”, tức là sự giảm ổn định, lâu dài về số lượng lông mọc lại sau khi hoàn thành liệu trình.
Một định nghĩa được FDA sử dụng là đánh giá sự giảm lông ổn định tại các thời điểm 6, 9 và 12 tháng sau khi kết thúc liệu trình.
Do đó, nói IPL có thể giúp giảm lông lâu dài sẽ chính xác hơn việc khẳng định rằng tất cả chân lông sẽ biến mất hoàn toàn và không bao giờ mọc lại.
Cơ địa, hormone, vùng triệt và nhiều yếu tố khác vẫn có thể ảnh hưởng đến tình trạng lông trong tương lai.
Vì sao có người dùng IPL thấy hiệu quả nhanh, người khác lại chậm?
Đây cũng là câu hỏi H2C GentleSilk nhận được khá thường xuyên.
Không nên đánh giá hiệu quả IPL chỉ dựa vào số buổi của một người khác.
Kết quả có thể chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như:
Màu và đặc điểm của lông
Vì IPL sử dụng melanin trong sợi lông như một mục tiêu hấp thụ ánh sáng nên đặc điểm sắc tố của lông ảnh hưởng đáng kể đến khả năng tương tác với năng lượng IPL.
Màu da
Melanin không chỉ có ở lông mà còn có trong da. Vì vậy độ tương phản giữa màu da và màu lông là một yếu tố quan trọng khi sử dụng công nghệ ánh sáng.
Không phải thiết bị IPL gia đình nào cũng được thiết kế cho mọi tông da. Chẳng hạn, một số thiết bị OTC được FDA xem xét chỉ định cho nhóm da Fitzpatrick I–IV. Vì vậy người dùng nên kiểm tra bảng màu da và hướng dẫn riêng của từng thiết bị thay vì mặc định mọi máy IPL đều dùng được giống nhau.
Vùng cơ thể
Lông chân, tay, nách hay bikini có đặc điểm khác nhau về mật độ, độ dày và chu kỳ phát triển. Vì vậy tốc độ thấy kết quả giữa các vùng không nhất thiết giống nhau.
Tần suất và cách sử dụng
Một chiếc máy tốt nhưng sử dụng không đều, bỏ buổi liên tục hoặc thao tác thiếu vùng cũng có thể khiến kết quả chậm hơn đáng kể.
IPL cần được nhìn như một quá trình, không phải một lần bấm máy.
Máy có số J càng lớn thì triệt càng tốt?
Không thể kết luận như vậy.
Đây là một trong những thông số dễ gây hiểu nhầm nhất khi lựa chọn máy triệt lông.
Một thiết bị IPL không chỉ có một thông số duy nhất.
Tài liệu khoa học về IPL cho thấy hoạt động của hệ thống IPL liên quan đến nhiều yếu tố như:
- dải bước sóng;
- mật độ năng lượng;
- thời gian xung;
- khoảng nghỉ giữa các xung;
- bộ lọc ánh sáng;
- diện tích vùng phát sáng.
Vì vậy, hai chiếc máy cùng quảng cáo một con số Joule chưa chắc mang lại lượng năng lượng trên mỗi cm² da giống nhau.
Ví dụ rất đơn giản:
Cùng một tổng năng lượng nhưng được phân bố trên diện tích cửa sổ lớn và cửa sổ nhỏ sẽ tạo ra mật độ năng lượng khác nhau.
Đó là lý do khi đánh giá một máy IPL, chỉ nhìn câu quảng cáo “bao nhiêu J” rồi kết luận máy mạnh hay yếu là chưa đủ.
Cần nhìn tổng thể thiết kế năng lượng, diện tích cửa sổ, chế độ phát xung và khả năng sử dụng phù hợp với da.
IPL càng mạnh càng tốt?
Không.
Mục tiêu của IPL không phải là tạo ra cảm giác nóng nhất có thể.
Mục tiêu là đưa lượng năng lượng phù hợp đến vùng cần tác động trong khi hạn chế ảnh hưởng không cần thiết tới da xung quanh.
Nguyên lý này liên quan đến khái niệm selective photothermolysis – quang nhiệt chọn lọc, nền tảng của nhiều công nghệ loại bỏ lông bằng ánh sáng.
Dùng mức quá cao so với khả năng chịu của da không đồng nghĩa với kết quả nhanh hơn, nhưng có thể làm tăng nguy cơ đỏ da, kích ứng hoặc tổn thương nhiệt.
Đã có các báo cáo sự cố liên quan đến bỏng khi thiết bị IPL được sử dụng không đúng hướng dẫn hoặc mức năng lượng không phù hợp.
Vì vậy khi sử dụng tại nhà, nên bắt đầu ở mức phù hợp, thử trên vùng nhỏ và tăng dần nếu da đáp ứng tốt, đồng thời tuân thủ hướng dẫn riêng của thiết bị.
Có nên nhổ hoặc waxing trước khi dùng IPL?
Nếu hiểu nguyên lý phía trên thì câu trả lời sẽ khá dễ hiểu.
IPL cần sắc tố trong sợi lông để hấp thụ năng lượng ánh sáng.
Vì vậy thông thường trước khi triệt IPL, người dùng sẽ cạo phần lông trên bề mặt da thay vì nhổ hoặc waxing lấy cả sợi lông ra khỏi nang.
Cạo cũng giúp hạn chế phần lông dài phía trên da hấp thụ năng lượng không cần thiết.
Tuy nhiên, cách chuẩn bị da cụ thể vẫn nên tuân theo hướng dẫn của từng thiết bị.
Khi nào cần thận trọng với IPL?
IPL là công nghệ đã được sử dụng rộng rãi, nhưng điều đó không có nghĩa có thể chiếu tùy ý lên mọi vùng da.
Cần đặc biệt thận trọng với:
- vùng da đang tổn thương hoặc kích ứng mạnh;
- vùng có hình xăm;
- vùng quanh mắt;
- vùng da không phù hợp với bảng màu da của thiết bị;
- người đang sử dụng thuốc hoặc sản phẩm làm tăng nhạy cảm ánh sáng;
- những trường hợp được nhà sản xuất liệt kê trong mục chống chỉ định.
Đặc biệt không nên chiếu IPL trực tiếp lên hình xăm. FDA từng ghi nhận trường hợp bỏng liên quan đến thao tác IPL quá gần vùng tattoo và tài liệu hướng dẫn của thiết bị cũng cảnh báo về nguy cơ tổn thương da hoặc thay đổi màu mực.
Nếu đang có bệnh lý da liễu, sử dụng thuốc đặc trị hoặc không chắc tình trạng da có phù hợp hay không, nên hỏi bác sĩ da liễu trước khi sử dụng.
IPL và Laser có giống nhau không?
Không hoàn toàn.
Điểm giống nhau là cả hai đều có thể sử dụng năng lượng ánh sáng để nhắm đến các cấu trúc chứa sắc tố.
Điểm khác biệt quan trọng là:
Laser: thường phát ánh sáng ở một bước sóng tương đối xác định.
IPL: phát ánh sáng đa sắc với một dải bước sóng rộng hơn và sử dụng hệ thống lọc để lựa chọn vùng ánh sáng mong muốn.
Điều này cũng có nghĩa không nên gọi mọi máy triệt lông bằng ánh sáng là “máy laser”.
Máy IPL gia đình và hệ thống laser chuyên nghiệp là hai nhóm công nghệ khác nhau.
Góc nhìn của H2C GentleSilk: đừng chỉ hỏi “máy mạnh bao nhiêu J?”
Khi lựa chọn một thiết bị IPL tại nhà, người dùng thường hỏi đầu tiên:
“Máy này bao nhiêu J?”
Đây là thông số đáng quan tâm, nhưng chưa phải câu hỏi quan trọng nhất.
Một thiết bị phù hợp nên được đánh giá tổng thể dựa trên:
- năng lượng và mật độ năng lượng;
- diện tích cửa sổ phát sáng;
- số mức điều chỉnh;
- tốc độ phát xung;
- khả năng kiểm soát nhiệt;
- mức độ phù hợp với màu da;
- hướng dẫn sử dụng;
- và quan trọng nhất: người dùng có thể duy trì liệu trình đều hay không.
Một máy có thông số rất cao nhưng khiến người dùng quá khó chịu và bỏ liệu trình giữa chừng chưa chắc mang lại kết quả tốt bằng một thiết bị phù hợp hơn và được sử dụng đều đặn.
Đây cũng là lý do H2C GentleSilk luôn khuyến khích người dùng nhìn IPL như một liệu trình chăm sóc dài hạn, thay vì kỳ vọng “triệt một vài buổi là hết sạch”.
Kết luận
IPL không phải phép màu làm lông biến mất sau một lần sử dụng.
Đây là công nghệ sử dụng ánh sáng xung cường độ cao, khai thác sự hấp thụ ánh sáng của melanin trong sợi lông để tạo nhiệt và tác động đến quá trình phát triển của lông.
Khi sử dụng đúng thiết bị, đúng mức năng lượng và duy trì đủ liệu trình, mục tiêu thực tế là:
lông mọc chậm hơn – thưa hơn – mảnh hơn và giảm đáng kể theo thời gian.
Và có lẽ đây cũng là điều quan trọng nhất khi tìm hiểu về IPL:
Đừng chỉ hỏi máy mạnh đến đâu. Hãy hỏi thiết bị có phù hợp với làn da, sợi lông và cách sử dụng của mình hay không.